Kapsayıcı Dil Kullanma

MAKALE

Kapsayıcı Dil Kullanma

Anketinizi oluşturup sorularınızı yazdıktan sonra, sorularınızın kapsayıcı ve ötekileştirilmiş bireylerin deneyimlerine duyarlı bir şekilde yazıldığından emin olmak için biraz zaman ayırmalısınız. Kişilerin kapsayıcı bir dil yazarken karşılaştıkları temel hususlar ve yaygın tuzaklar hakkında aşağıda bazı önerilerde bulunduk.

Dikkate Alınacak Temel Hususlar

Kişi merkezli dil kullanın

İnsanlara dil konusunda sahip olduğumuz belirli kurallardan daha fazla değer verilmesi önemlidir. Birine kimliğinin sadece bir yönünü kullanarak atıfta bulunmak insanlık dışı olacağı için, daima kişinin belirli özellikleri yerine söz konusu kişiye odaklanmalıyız. Sonuç olarak, dilimiz saygılı, ilgili ve bireyin kendini nasıl tanımlamayı seçtiğine göre bilgilendirici bir şekilde kullanılmalıdır. Şüphe duyduğunuzda, bir birey veya topluluk hakkında herhangi bir tanımlayıcının önüne 'kişi'/'kişiler' sözcüğünü koyun.

Dilinizin bağlamını göz önünde bulundurun

İletilenler açısından zorunlu olmadığı sürece, insanları ırk, ten rengi, ulusal köken, cinsiyet, engellilik, yaş, cinsel yönelim ve dini veya manevi bağlılık gibi özelliklere dayanarak tanımlamaktan kaçının.

Araştırmanızı yapın

İnsanların kendilerini tanımlamak için kullandığı terimler nedeniyle, kapsayıcı dil düzenli olarak değişir. Ötekileştirilmiş kişilere ve topluluklara atıfta bulunurken kullanılacak uygun dili düzenli olarak araştırmak, başkaları hakkında hem saygılı hem de kapsayıcı bir şekilde konuşmaya yardımcı olur.

Cinsiyet Kimliği

Cinsiyete göre sorular oluştururken, konuyla ilgili olup olmadığını da göz önünde bulundurmalısınız. Cinsiyet konuyla ilgiliyse ve okuyucuya ilişkin zamiri bilmiyorsanız, mümkün olan her yerde cinsiyetten bağımsız terimler kullanmak idealdir. Ayrıca hiçbir zaman bir kişinin görünümüne göre cinsiyetini varsaymamalısınız.

✅ Şunu Yapın: Çeşitli cinsiyet seçenekleri sunun.
✅ Şunu Yapın: Mümkün olduğunda cinsiyet bilgisi içermeyen dil ve zamirler kullanın.
❌ Şunu Yapmayın: İnsanlara algıladıkları cinsiyete göre atıfta bulunun.

Cinsel Yönelim

Cinsel yönelime dayalı sorular sorarken tüm ilişki durumlarını ve yönelimlerini dahil etmek gereklidir. Ayrıca kişinin cinselliğinin içerikle ilgili olup olmadığını göz önünde bulundurmak da önemlidir. Bazı kişiler, aşağılayıcı terimleri, dilin arkasındaki anlamını olumlu hale getirecek şekilde kullanarak kendilerini tanımlayabilirler. Bu terimler, yalnızca kendi kendinizi tanımlamak için kullanılabilir ve terimlerin hedeflediği topluluğun bir parçası değilseniz kullanılmamalıdır.

✅ Şunu Yapın: Tüm ilişki durumları konusunda kapsayıcı olun.
✅ Şunu Yapın: Kullanıcıların cinsel yönelimlerini açıklamalarına olanak tanıyacak açık sorular kullanın.
❌ Şunu Yapmayın: Başkalarının cinsel yöneliminden 'cinsel tercih' olarak söz etmeyin.
❌ Şunu Yapmayın: 'eşcinsel' gibi topluluğun üyelerinin kendilerini tanımlamalarına uygun terminoloji kullanmayın.

Irk, Etnik Köken ve Uyruk

Irk, etnik köken ve uyruk ile ilgili sorular sorarken, bireylere ve topluluklara tercih ettikleri terimleri kullanarak atıfta bulunmak esastır. Çok gerekli ve bağlama uygun olmadığı sürece, insanlara ırk, ten rengi ve/veya ulusal kökenlerine göre atıfta bulunmaktan kaçının. Ayrıca, bir kişinin ten rengine, kültürel geçmişine veya etnik kökenine dayalı olarak genellemeler yapmaktan ve insanları klişelere göre kategorileştirmekten kaçınmak özellikle önemlidir.

✅ Şunu Yapın: Bir topluluk veya birey için uygun ve kabul edilmiş terminolojiyi kullanın.
❌ Şunu Yapmayın: 'kara liste' veya 'köle' gibi olumsuz ırk çağrışımları olan sözcükleri kullanmayın.
❌ Şunu Yapmayın: Bir kişinin görünüşüne göre uyruğu veya kültürel geçmişi hakkında varsayımlarda bulunmayın.